Σάββατο, Φεβρουαρίου 18, 2012

Διάλεξη: "Τα διδάγματα του 1821 … αλλά και του 1822 … "



Toυ Φώτη Σαραντόπουλου

Μου έγινε η τιμή από την Φιλελεύθερη Συμμαχία να με προσκαλέσουν να μιλήσω το Σάββατο 18-2-2012, 7 μμ, με θέμα που θα διάλεγα ο ίδιος.
(Η ομιλία θα γίνει στα γραφεία της Φιλελεύθερης Συμμαχίας, Πανεπιστημίου 64, 7ος Όροφος)
Το θέμα που διάλεξα είναι:
Τα διδάγματα του 1821 … αλλά και του 1822 …
http://www.facebook.com/events/185921001515813/
Ο τίτλος θα μπορούσε να είναι και διαφορετικός:
Τα διδάγματα της μάχης της Σαλαμίνας … αλλά και του Πελοποννησιακού Πολέμου
Τα διδάγματα των κατακτήσεων του Μ. Αλεξάνδρου … αλλά και των Ελληνιστικών Χρόνων
Τα διδάγματα του 1912-13 … αλλά και του 1916
Τα διδάγματα της εποποιίας του 1940-41 … αλλά και του Εμφυλίου Πολέμου

Όμως το συμπέρασμα θα μπορούσε να είναι το ίδιο:
Ενωμένοι οι Έλληνες μεγαλουργούν
Και έπειτα, μετά τον θρίαμβο, ακολουθεί ο διχασμός, ο εμφύλιος, η καταστροφή

Το συμπέρασμα φαίνεται εύλογο, δεν είναι καν πρωτότυπο, όμως μην βιαστείτε να συμφωνήσετε, είναι λάθος !!!

Δεν είναι αυτό το βασικό συμπέρασμα.

Η Ιστορία φροντίζει να αναπαράγει στην μνήμη μας το πραγματικά βασικό συμπέρασμα, το πραγματικά σπουδαίο γεγονός ! Και μετά από μερικές γενεές, μετά από έναν αιώνα το πολύ, όταν οι πρωταγωνιστές των γεγονότων και οι άμεσοι απόγονοί τους δεν ζουν πια, ο κόσμος θυμάται μόνο τα σημαντικά, τα πραγματικά σπουδαία, αυτά που άλλαξαν την Ιστορία.

Έτσι, καθόλου τυχαία, ο κόσμος όλος θυμάται την μάχη της Σαλαμίνας, τις κατακτήσεις του Μ. Αλεξάνδρου, τους Βαλκανικούς Πολέμους και την εποποιία του 1940-41.

Ποιος θυμάται τι έγινε το 1916; Ποιος ενδιαφέρθηκε ποτέ να μάθει λεπτομέρειες για το πώς διαλύθηκε ο κόσμος του Αλεξάνδρου; 30 χρόνια κράτησε ο Πελοποννησιακός Πόλεμος … πόσες μάχες θυμάστε; Κανείς όμως δεν αγνοεί την Ναυμαχία της Σαλαμίνας !!! Την μάχη του Μαραθώνα την διδάσκονται οι μαθητές σε όλα σχεδόν τα σχολεία του πλανήτη. Και μαθαίνουν και το όνομα του Μιλτιάδη και για την αρχαία Αθήνα. Ελάχιστοι γνωρίζουν, ελάχιστοι ενδιαφέρονται να μάθουν ότι οι Αθηναίοι εξόρισαν τον Μιλτιάδη.

Ομολογώ ότι κάποτε είχα παρασυρθεί και εγώ από αυτό το εύκολο συμπέρασμα. Όταν αρχίζει κανείς να μελετάει βαθύτερα την Ιστορία, γεμίζει το μυαλό του με λεπτομέρειες που προξενούν αίσθημα ντροπής, κάποιοι μάλιστα φτάνουν στο σημείο να υποβαθμίζουν το κύριο γεγονός, αυτό που θυμούνται και τιμούν όλοι. Ξεχνούν τη σημασία του ’21 και θυμούνται την φυλάκιση του Κολοκοτρώνη, την δολοφονία του Καποδίστρια. Ξεχνούν την σημασία της Γαλλικής Επανάστασης και συζητούν για τις γκιλοτίνες, για τον θάνατο του Νταντόν, του Μαρά και του Ροβεσπιέρου.

Το θέμα της ομιλίας θα μπορούσε επίσης να είναι άλλο:

«Τρώνε οι Επαναστάσεις τα παιδιά τους;»

Έχοντας μελετήσει τις μεγάλες επαναστάσεις του 18ου, 19ουκαι 20ού αιώνα, κάποια στιγμή, μετά από πολλά χρόνια, με απασχόλησε το ερώτημα αν «η επανάσταση τρώει τα παιδιά της».

Κατέληξα στο ότι «δεν τρώει παιδιά η Επανάσταση». Απλά, τα «παιδιά» συμφωνούσαν για την επανάσταση, για την ανατροπή του προηγούμενου καθεστώτος, αλλά διαφωνούσαν για το τι θα γινόταν μετά. Και ακολούθησε ένα βίαιο «παιχνίδι εξουσίας», με αποκεφαλισμούς, κρεμάλες, δολοφονίες, φυλακίσεις …

Αλλά τι σημασία έχουν όλα αυτά σήμερα;

Όλα αυτά έχουν μεγάλη σημασία σήμερα, επειδή ζούμε σε μία επαναστατική εποχή.

Πώς προσδιορίζεται μία «επαναστατική εποχή»;

Είναι η εποχή που ένα σύστημα καταρρέει.
Το σύστημα καταρρέει επειδή είναι δέσμιο των ανωμαλιών τις οποίες δημιούργησε και είναι ανίκανο να τις ξεπεράσει, ακόμη και να τις κατανοήσει.
Η κατάρρευση του συστήματος δεν είναι μόνο οικονομική, αλλά κοινωνική, πολιτική κλπ. Χωρίς αυτά τα 3 χαρακτηριστικά, το σύστημα μπορεί ακόμη να ανανεωθεί. Όταν όμως ισχύουν και τα 3 αυτά μαζί, τότε το σύστημα γκρεμίζεται, έχοντας το ίδιο καταστρέψει τον εαυτό του. Αξιοσημείωτο είναι ότι συνήθως προηγείται η κοινωνική κατάρρευση, ακολουθεί η οικονομική και τελευταία έρχεται και η πλήρης πολιτική κατάρρευση.
Η κατάρρευση του συστήματος γίνεται άμεσα αντιληπτή από την μεγάλη πλειοψηφία των πολιτών. Και τότε οι λαοί είναι ώριμοι να υποδεχθούν το «νέο», ακόμη και όταν αυτό δεν έχει διαφανεί καθαρά.

Στην σημερινή Ελλάδα μπορούμε να διακρίνουμε όλα αυτά τα στοιχεία.

Εντελώς επιγραμματικά, έχουμε κατ’ αρχήν μία κοινωνία που έχει χάσει προ πολλού τον προοδευτικό προσανατολισμό της. Μία κοινωνία που επί μακρόν καταπάτησε τις πατροπαράδοτες αρχές της, καταπάτησε νόμους, έθεσε το ατομικό συμφέρον πάνω από το σύνολο. Και σήμερα συνειδητοποιεί ότι δεν μπορεί να συνεχίσει έτσι.

Έχουμε ένα πολιτικό σύστημα που αδυνατεί εδώ και χρόνια να ελέγξει το ίδιο το κράτος αλλά και γενικότερα την πορεία της χώρας, ασχολείται μόνο με την επιβίωση και την ευδαιμονία του, με τις κριτικές και τα σχόλια των πληρωμένων δημοσιογράφων και λοιπών «ημετέρων», αγνοώντας σαν την Μαρία Αντουανέττα τα τεράστια προβλήματα, ανίκανο ακόμη και να σκεφθεί σοβαρά για την ίδια την σωτηρία του.

Οι σημερινοί πολιτικοί αρνούνται να δουν το τέλος τους, τυφλωμένοι από το πάθος για εξουσία. Μην νομίζετε ότι είναι πρωτοφανές αυτό που συμβαίνει σήμερα (π.χ. το να παλεύουν οι δελφίνοι για την ηγεσία του ΠΑΣΟΚ, ενώ αυτό έχει πέσει από το 44% στο 6%). Και ο Γκαίριγκ με τον Χίμλερ ήθελαν (ο καθένας χωριστά) να πάρουν τη θέση του Χίτλερ όταν οι Ρώσοι ήταν ήδη στο Βερολίνο!

Έχουμε μία οικονομία σε συνεχή κατάρρευση, που κινδυνεύει με ολοκληρωτική καταστροφή. Και αντί να λαμβάνονται μέτρα, τα οποία θα μπορούσαν να είναι ήπια και αποτελεσματικά, επιβάλλονται κάθε εβδομάδα νέα χαράτσια, που προκαλούν αγανάκτηση αλλά και βαθύτερη ύφεση. Οι άνεργοι ξεπερνούν το 1.000.000, δεκάδες χιλιάδες επιχειρήσεις και μαγαζιά έχουν κλείσει και δεκάδες χιλιάδες τρέφονται πλέον σε συσσίτια.

Η αναποτελεσματικότητα των «μέτρων» είναι φανερή στον καθένα, αφού τα ελλείμματα αυξάνονται, τα «βολέματα» ημετέρων συνεχίζονται και η παρανομία θριαμβεύει. Στις σφυγμομετρήσεις, οι πολίτες που δηλώνουν ότι δεν εμπιστεύονται τα κυβερνητικά μέτρα φθάνουν το 80% !!! Τόσο μεγάλο ποσοστό απόρριψης δεν υπήρχε ποτέ, από το 1974 μέχρι σήμερα.

Ακόμη και τα παραδοσιακά αντιπολιτευόμενα κόμματα (ΚΚΕ, ΣΥΡΙΖΑ κλπ), αδυνατούν και αυτά να προτείνουν εναλλακτικές λύσεις, ποντάροντας μόνο στο χάος που ελπίζουν ότι θα δημιουργηθεί.

Παραδοσιακοί σύμμαχοι και «εργάτες» του συστήματος (Πανεπιστημιακοί, Οικονομολόγοι, Πολιτικοί Επιστήμονες) αδυνατούν και αυτοί να προτείνουν λύσεις, άλλοτε γιατί κανείς δεν τους ακούει και άλλοτε επειδή και οι ίδιοι παρασύρονται προσπαθώντας να εξηγήσουν την Ελληνική κρίση με βάση τις διεθνείς εξελίξεις (εξελίξεις που συχνά συμβαίνουν μόνο στην σκέψη τους) είτε με βάση τις ιδεοληψίες τους.

Τελικά, κανείς δεν μπορεί να διασωθεί, ούτε ένα άτομο ούτε ένα σύστημα, όταν αρνείται (ή δεν μπορεί) να αντιμετωπίσει ρεαλιστικά την πραγματικότητα.

Ακόμη και ο διεθνής παράγοντας (Ε.Ε., ΗΠΑ, Ρωσία, Κίνα κλπ), που «γονιδιακά» ψάχνει πάντα για λύσεις που σταθεροποιούν ένα σύστημα, για λόγους διατήρησης των διεθνών ισορροπιών, διαβλέπει πλέον ότι δεν μπορεί να συνεχίσει να το κάνει και ψάχνει για «άλλες» λύσεις. Το ίδιο συμβαίνει και με την οικονομική ολιγαρχία του τόπου. Και αυτή βλέπει καθαρά (εδώ και πολύ καιρό) ότι το σύστημα που την βόλευε, δεν έχει μέλλον. Και ενδεχομένως ανησυχούν περισσότερο από όλους, έχοντας ήδη «τεστάρει» κάποιες εναλλακτικές λύσεις, που απορρίφθηκαν πριν ακόμη εμφανιστούν δημόσια.

Το διεφθαρμένο «πελατειακό» σύστημα καταρρέει και η σωτηρία του είναι πλέον αδύνατη.

Αλλά οι επαναστάσεις δεν έρχονται μόνες τους. Χρειάζονται τους ηγέτες αλλά και τους επαναστάτες, αυτούς που θα συμφωνήσουν να επαναστατήσουν.

Δύο είναι τα κύρια ερωτήματα:
Πώς θα ενωθούν και θα επικρατήσουν οι επαναστάτες;
Τι θα συμβεί μετά; Θα αρχίσει ένας νέος εμφύλιος; Θα «φάει» η επανάσταση τα παιδιά της;

Δεν θα σας πω άλλα, λυπάμαι … η συνέχεια επί της οθόνης.

Αν βιάζεστε να μάθετε τις απαντήσεις, ελάτε αύριο στην συζήτησή μας.



Ελάτε να ακούσετε, αλλά και να πείτε την γνώμη σας.



Επειδή το συμπέρασμα αλλά και το αποτέλεσμα δεν θα βγει από μία ομιλία, αλλά από μία ανοιχτή συζήτηση και τελικά από μία συμφωνία μεταξύ μας !!!

Παρασκευή, Φεβρουαρίου 10, 2012

Η Άυν Ραντ και η φιλοσοφία του Αντικειμενισμού (Objectivism)

Στις 2 Φεβρουαρίου του 1905 γεννήθηκε στην Αγία Πετρούπολη της Ρωσίας, από μια εύπορη εβραϊκή οικογένεια, η Alisa Rosenbaum, μετέπειτα μετονομασθείσα σε Άυν Ραντ.
Όταν ξέσπασε η Ρωσική Επανάσταση, το Κράτος δήμευσε την επιχείρηση του πατέρα της και το άνετο διαμέρισμά τους . Έτσι, μαζί με την οικογένειά της κατέφυγε στην Κριμαία. Κατά τη διάρκεια του ταξιδιού κινδύνεψε η ζωή τους. Η απειλή του Κόκκινου Στρατού ταυτίστηκε βαθιά μέσα της με τον υπέρτατο φόβο του θανάτου. Ήταν μόλις 13 χρόνων.
Στη γκρίζα μετεπαναστατική Ρωσία του Λένιν, όπου καθημερινά χιλιάδες άνθρωποι έχαναν τη ζωή τους εξαιτίας της πείνας , και η μυστική αστυνομία «εξαφάνιζε» τους διαφωνούντες , η Alisa βρήκε καταφύγιο στο μαγικό κόσμο του αμερικάνικου κινηματογράφου . Ο πλούτος, η λάμψη , οι ουρανοξύστες, τα μεγάλα αυτοκίνητα, οι κομψές γυναίκες… ! Για την Alisa, αυτή ήταν η ζωή «όπως μπορούσε και όφειλε να είναι».
Οι πνευματικές και υπαρξιακές ανησυχίες της θα βρουν διέξοδο στις πανεπιστημιακές σπουδές της. Έχει πια επιστρέψει στην Πετρούπολη, και στο πανεπιστήμιο της πόλης θα σπουδάσει Φιλοσοφία και Ιστορία. Αποφοιτώντας, ξεκινά σπουδές στο Κρατικό Ινστιτούτο Κινηματογραφικών Τεχνών.
Στο τέλος του 1925 ένα απρόσμενο γράμμα από κάποιους συγγενείς στην Αμερική θα δώσει στην ελπίδα της φυγής σάρκα και οστά. Και λίγους μήνες αργότερα, συγκινημένη, θα αντικρύσει τους ουρανοξύστες της Νέας Υόρκης. Η Αμερική αντιπροσώπευε πάντα για εκείνη το μοντέλο του έθνους των ελεύθερων ανθρώπων. Θα μείνει έξι μήνες στο Σικάγο. Παρατείνοντας την άδεια παραμονής της πηγαίνει στο Χόλιγουντ. Σκοπεύει να γίνει σεναριογράφος. Τη δεύτερη ημέρα της εκεί θα τη συναντήσει ο Cecil Β. de Mille, ο οποίος θα της προσφέρει δουλειά.
Την επόμενη εβδομάδα θα γνωρίσει τον Φρανκ Ο' Κόνορ. Παντρεύονται το 1929 και ζουν μαζί 50 ολόκληρα χρόνια, μέχρι το θάνατο του Ο’ Connor το 1979. Έπειτα από πολλές δυσκολίες, η Ayn Rand αφοσιώνεται στη συγγραφή. Το 1936 γράφει το πιο αυτοβιογραφικό της μυθιστόρημα, το «Εμείς οι Ζωντανοί», που αφηγείται την αθλιότητα της ζωής στη μετεπαναστατική Ρωσία . Η μεγάλη όμως επιτυχία έρχεται το 1943 με την έκδοση του "The Fountainhead" - «Κοντά στον Ουρανό», όπου διηγείται την ιστορία ενός ιδεαλιστή αρχιτέκτονα που αρνείται να εγκαταλείψει τα όραματά του . Το 1957 γράφει το «Atlas Shrugged».

Στα μυθιστορήματά της, η Ayn Rand, πηγαίνοντας κόντρα στο κυρίαρχο ιδεολογικό κλίμα της Αμερικής του Roosevelt, υμνεί τον laissez faire καπιταλισμό, τον ατομικισμό και την ανθρώπινη δημιουργικότητα, ενώ στρέφεται εναντίον του μεγάλου κράτους και του κολλεκτιβισμού.
Τα βιβλία της πουλάνε εκατομμύρια αντίτυπα. Οι επιχειρηματίες τη λατρεύουν. Είχαν βρει επιτέλους μια συγγραφέα που υμνούσε την ελεύθερη επιχειρηματική δραστηριότητα σαν το θεμέλιο της κοινωνίας μας!
Χιλιάδες νέοι γοητεύονται από τον ιδεαλισμό της και οργανώνουν ομάδες για να προωθήσουν τις ιδέες της στα πανεπιστήμια. Και οι εχθροί της όμως είναι πολλοί : Η Αριστερά την απεχθάνεται για το ότι υπερασπίζεται τον Καπιταλισμό . Μάλιστα, ο Νόαμ Τσόμσκι τη χαρακτηρίζει ως μια από τις πιο διαβολικές φιγούρες στην ιστορία της διανόησης. Η Δεξιά την πολεμά για τον αθεϊσμό της και τις θέσεις της υπέρ της έκτρωσης και κατά της υποχρεωτικής στράτευσης. Οι κριτικοί αμφισβητούν τη λογοτεχνική αξία των βιβλίων της, επικρίνοντας τους ξύλινους χαρακτήρες και τη μελοδραματική πλοκή. Ο ακαδημαϊκός κόσμος δεν παίρνει στα σοβαρά τη φιλοσοφία της, τον «Αντικειμενισμό» .

Αντικειμενισμός
Για τη Rand, ο Αντικειμενισμός χαρακτηρίζεται ως «μια φιλοσοφία για τη ζωή πάνω στη γη». Όπως έλεγε η ίδια, «Η φιλοσοφία μου είναι η έννοια του ανθρώπου ως ηρωικού όντος, με τη δική του ευτυχία ως τον ηθικό σκοπό της ζωής του και με την παραγωγική επιτυχία ως ευγενέστερή του δραστηριότητα.».
Το όνομα «Αντικειμενισμός» προέρχεται από την ιδέα ότι η ανθρώπινη γνώση και οι αξίες είναι στόχος : υπάρχουν και καθορίζονται από τη φύση της πραγματικότητας, πρέπει να ανακαλυφθούν από το μυαλό κάποιου, και δεν δημιουργούνται από τις σκέψεις που έχει κανείς.

Μεταφυσική: Αντικειμενική Πραγματικότητα

Η φιλοσοφία της Ραντ ξεκινά με 3 αξιώματα: Την Ύπαρξη, την Ταυτότητα και τη Συνείδηση.
Η Ύπαρξη, είναι το αντιληπτικό αυτονόητο και η βάση για όλη την υπόλοιπη γνώση. Το αξίωμα αυτό διαχωρίζει το να υπάρχει «κάτι πραγματικό» από το να υπάρχει το «υπερβατικό» ή το «προϊόν της πίστης». Ένα φύλλο δεν μπορεί να είναι ταυτόχρονα πράσινο και κόκκινο. Το Α είναι Α.
Ως προς τη Συνείδηση, η Ραντ τη θεωρεί ως τη λειτουργία της αντίληψης του υπαρκτού και ότι από μόνη της δεν μπορεί να διαχωριστεί, παρά μόνο σε σχέση με μία ανεξάρτητη πραγματικότητα. Το να είσαι συνειδητοποιημένος, σημαίνει ότι είσαι συνειδητοποιημένος για κάτι πραγματικό. Διαφορετικά μιλώντας, η Πραγματικότητα έχει το «πρωτείο» έναντι της Συνείδησης η οποία πρέπει να προσαρμοστεί στην πρώτη. Έτσι, η Ραντ απορρίπτει το «πρωτείο της Συνείδησης» απορρίπτοτνας ταυτόχρονα οποιαδήποτε απόχρωση μεταφυσικού υποκειμενισμού ή θεϊσμού.

Επιστημολογία : Λογική
Ισχυριζόμενη ότι η ανθρώπινη γνώση είναι βασισμένη στη διαδικασία της αντίληψης, η Ραντ απορρίπτει την εγκυρότητα των αισθήσεων.
Η ουσιώδης μέθοδος από την οποία εξαρτώνται όλες οι υπόλοιπες, είναι η Λογική. Μόνο με τη Λογική μπορούν να επιτευχθούν οι στόχοι των δράσεων καθώς μόνο με αυτή μπορεί να κατανοηθεί η φύση των γνωστικών προβλημάτων.
Απορρίπτει το Συναίσθημα ως πηγή γνώσης. «Τα συναισθήματα δεν είναι γνωστικά εργαλεία», έλεγε. Αναγνωρίζει τη σπουδαιότητά τους, αλλά ισχυρίζεται ότι δεν είναι παρά μόνο το αποτέλεσμα των συνειδητών λογικών ιδεών.
Για τον τρόπο οικοδόμησης των εννοιών, συμπίπτει με την επιστήμη της Γνωστικής Ψυχολογίας: Μέσα από τη διαδικασία της αντίληψης, το ανθρώπινο μυαλό «χτίζει» εννοιολογικά σχήματα αφού τα επεξεργαστεί αφαιρετικά. Όμως, παρά τις επικρίσεις ορισμένων επιστημόνων, η Ραντ θεωρεί πάντα ότι η Φιλοσοφία προηγείται της Ψυχολογίας και δεν εξαρτάται με κανέναν τρόπο από αυτή.

Ηθική: Ατομικό συμφέρον
Στον τομέα της Ηθικής, η Ραντ υποστηρίζει ότι η πρώτη ερώτηση θα πρέπει να είναι: «Χρειάζεται ο άνθρωπος αξίες – και γιατί ;». Για τη Ραντ, μόνο η έννοια Ζωή δίνει νόημα στην έννοια Αξία. Και μόνο ένας ζωντανός οργανισμός μπορεί να αντιμετωπίζει το πρόβλημα «Επιβίωση ή Θάνατος» και η αξία της Ζωής είναι αυτή που δίνει νόημα και στις υπόλοιπες μικρότερες αξίες.
Ο άνθρωπος, για να επιτύχει την προσωπική ευτυχία, μπορεί να επικεντρώσει τη σκέψη του σε μία πλήρη, ενεργή και στοχευμένη γνώση της πραγματικότητας – ή μπορεί να μην επικεντρωθεί σε αυτή και να αφήσει τον εαυτό του απλώς να αντιδρά σε κάθε τυχαίο ερέθισμα που μπορεί να του συμβεί.
Θεωρεί πως η επιδίωξη του ατομικού συμφέροντος και της προσωπικής ευτυχίας είναι ο υψηλότερος ηθικός στόχος της ζωής .
Για την επιβίωσή του ανθρώπου και για την κατανόηση της πραγματικότητας οι κυριότερες αρετές είναι ο Ορθολογισμός, η Δικαιοσύνη, η Ανεξαρτησία, η Ακεραιότητα, η Παραγωγικότητα και η Υπερηφάνεια. Σύμφωνα με τη Ραντ, ο καλώς εννοούμενος Εγωισμός δίνει το σωστό προσανατολισμό για τις παραπάνω αρετές, ενώ απορρίπτει τον υποχρεωτικό Αλτρουισμό και την υποχρέωση του ανθρώπου να ζει για τους άλλους. Οι ήρωες των βιβλίων της Rand , υπάρχουν για τον εαυτό τους, ούτε θυσιάζοντας άλλους γι' αυτούς , ούτε τον εαυτό τους για τους άλλους.

Αισθητική
Η Αντικειμενική Θεωρία αποδέχεται την Τέχνη ως τρόπο οργάνωσης και πρόσληψης των αφηρημένων. Η ανθρώπινη ανάγκη για την Τέχνη πηγάζει από την ανάγκη για «γνωστική οικονομία» επιτρέποντας στο ανθρώπινο μυαλό να συλλαμβάνει συντομότερα τις αφηρημένες έννοιες και να απελευθερώνει χώρο για να επεκτείνει τις σκέψεις του. Όμως, ο Αντικειμενισμός παρατηρεί ότι ο ρόλος της Τέχνης είναι μόνο να δείχνει και όχι να εκπαιδεύει, ακόμα κι όταν αυτή περιέχει ηθικές αξίες και ιδεώδη.

Πολιτική: Ατομικά δικαιώματα και Καπιταλισμός
Η θέση της Rand υπέρ της ατομικής ελευθερίας ενσωματώνει στοιχεία από όλη τη φιλοσοφία της. Δεδομένου ότι η λογική είναι το μέσο της ανθρώπινης γνώσης, είναι επομένως το πιο θεμελιώδες μέσο επιβίωσης του κάθε ατόμου. Η χρήση ή η απειλή της δύναμης εξουδετερώνει τη λογική ενός ατόμου, αν η δύναμη προέρχεται από το κράτος ή από έναν εγκληματία. Σύμφωνα με την Rand, «το μυαλό του ανθρώπου δεν θα λειτουργήσει στη θέα ενός όπλου». Ως εκ τούτου, το μόνο είδος της οργανωμένης ανθρώπινης συμπεριφοράς που συνάδει με τη λειτουργία του Λόγου είναι η εθελοντική συνεργασία.
Η Πειθώ είναι η μέθοδος της λογικής. Από τη φύση του, ο απροκάλυπτος παραλογισμός δεν μπορεί να επικαλείται τη χρήση της Πειθούς και πρέπει τελικά να καταφύγει σε δύναμη για να επικρατήσει. Έτσι, η Rand είδε τον Λόγο και την Ελευθερία ως έννοιες συσχετιζόμενες, ακριβώς όπως είδε τον παραλογισμό και τη δύναμη ως έννοιες συνακόλουθες.
Με βάση αυτή την κατανόηση του ρόλου της λογικής, οι Αντικειμενιστές θεωρούν ότι η άσκηση σωματικής βίας ενάντια στη θέληση του άλλου είναι ανήθικη, όπως ανήθικες είναι και η απειλή και η απάτη. Η χρήση των αμυντικών μέσων ή των δυναμικών αντιποίνων, από την άλλη πλευρά, είναι η ενδεδειγμένη. Έτσι, η Rand είναι αντίθετη και με τη φορολογία καθώς η ίδια έκρινε ότι ήταν κλοπή και παράλογη απονομή δύναμης στην εξουσία. Ωστόσο, υποστήριξε ότι η φορολογία θα πρέπει να καταργηθεί σε μια κοινωνία σταδιακά.
Ο Αντικειμενισμός υποστηρίζει ότι κάθε άτομο έχει το ηθικό δικαίωμα να ενεργεί όπως η δική του κρίση το κατευθύνει και να κρατήσει το προϊόν της προσπάθειάς του. Το θεμελιώδες δικαίωμα είναι το δικαίωμα στη ζωή, μαζί με όλα τα άλλα δικαιώματα που απορρέουν από αυτό, συμπεριλαμβανομένων των δικαιωμάτων «της ελευθερίας, της ιδιοκτησίας, και την επιδίωξη της ευτυχίας».
Ο Αντικειμενισμός υποστηρίζει ότι το μόνο κοινωνικό σύστημα που αναγνωρίζει πλήρως τα ατομικά δικαιώματα είναι ο καπιταλισμός, ειδικά ό,τι περιγράφεται από τη Rand ως «πλήρης, γνήσιος, ανεξέλεγκτος, άναρχος laissez-faire καπιταλισμός». Ο καπιταλισμός που αφορά τον Αντικειμενισμό είναι το πιο επωφελές κοινωνικό σύστημα για τους φτωχούς, αλλά αυτό δεν είναι η κύρια αιτιολόγησή του. Μάλλον, είναι το μόνο ηθικό κοινωνικό σύστημα.
Για τη λειτουργία του Κράτους, ο Αντικειμενισμός υποστηρίζει ότι αυτή οφείλει να περιλαμβάνει ΜΟΝΟ την Αστυνομία , τις ένοπλες δυνάμεις , για να προστατεύουν από ξένους εισβολείς, τα δικαστήρια , καθώς και το εκτελεστικό και τα νομοθετικά σώματα .
Η Rand ήταν αντίθετη με το ρατσισμό και κάθε νομική εφαρμογή του. Υποστήριξε το δικαίωμα στην έκτρωση , αντιτάχθηκε στην ακούσια κατάταξη στο στρατό και σε οποιαδήποτε μορφή λογοκρισίας , συμπεριλαμβανομένων νομικών περιορισμών σχετικά με την πορνογραφία . Οι Αντικειμενιστές αντιτάχθηκαν επίσης σε μια σειρά από κυβερνητικές δραστηριότητες οι οποίες συνήθως υποστηρίζονται τόσο από φιλελεύθερους όσο και συντηρητικούς, συμπεριλαμβανομένης της αντιμονοπωλιακής νομοθεσίας, τον κατώτατο μισθό και τη δημόσια εκπαίδευση . Οι Αντικειμενιστές έχουν υποστηρίξει πρωτοβουλίες κατά των θρησκευτικών συμβόλων σε κρατικές υπηρεσίες και της διδασκαλίας του « ευφυούς σχεδιασμού » στα δημόσια σχολεία.

Μετά τη Ραντ
Η Άυν Ραντ πεθαίνει το 1982, σε ηλικία 77 ετών. Σήμερα, τριάντα χρόνια μετά το θάνατο της, είναι παντού: Το 1988 ιδρύθηκε το Ayn Rand Institute, το οποίο προωθεί τον «Αντικειμενισμό», ενώ το Objectivist Graduate Center από το 1994 εκπαιδεύει σπουδαστές για ακαδημαϊκή σταδιοδρομία.
Μέσα στο 2009 κυκλοφόρησαν στις Η.Π.Α. δύο νέες βιογραφίες της ενώ οι εφημερίδες και τα περιοδικά όλου του κόσμου, από το «New York» μέχρι τον “Economist” γεμίζουν, γι’ άλλη μια φορά, με αφιερώματα στη ζωή και στο έργο της.
Στα δέκα αγαπημένα μυθιστορήματα του 20ου αιώνα, όπως τα ψήφισαν οι Αμερικάνοι αναγνώστες, τα τέσσερα(!) είναι δικά της. Το ντοκυμανταίρ για τη ζωή της ήταν υποψήφιο για Όσκαρ, ενώ η Helen Mirren ενσάρκωσε την ερωτευμένη Ayn Rand σε βραβευμένη τηλεταινία .
Στην Ινδία , τα βιβλία της γίνονται σύμβολα του καπιταλιστικού μετασχηματισμού της ινδικής κοινωνίας και εμπνέουν την ανερχόμενη αστική τάξη, τη νεολαία και τους επιχειρηματίες .
Η στροφή των Η.Π.Α. προς τον κρατισμό τα τελευταία χρόνια δίνει μια νέα επικαιρότητα στο έργο της Ayn Rand. Ο κρατικός παρεμβατισμός του Ομπάμα, προκαλεί πολλούς φιλελεύθερους να υπενθυμίσουν στην κοινωνία τον κολλεκτιβισμό που περιγράφεται στο Atlas Shrugged και να διαδηλώνουν κρατώντας πλακάτ με συνθήματα φράσεις από τα μυθιστορήματά της.
Παρά τα ελαττώματα και τις αδυναμίες που μπορεί κάποιος να καταλογίσει στην προσωπικότητα και στο έργο της Άυν Ραντ , κανείς δεν μπορεί να αμφισβητήσει πως με τα βιβλία της, προώθησε τις ιδέες της ελευθερίας σε εκατομμύρια ανθρώπους σε όλο τον πλανήτη.
Αναρίθμητα ήταν και τα γράμματα που ελάμβανε καθημερινά. Κατά τη διάρκεια του πολέμου ένας στρατιώτης έγραφε ότι θα ένιωθε πολύ καλύτερα αν πολεμούσε για τα ιδανικά του Χάουαρντ Ρόαρκ. Τέτοια γράμματα συνεχίζουν να έρχονται ακόμη και σήμερα. Και η Άυν, κάπου ανάμεσα στα σύννεφα, μπορεί να χαμογελάει ευτυχισμένη...

ΠΗΓΕΣ
http://blemilo.blogspot.com/2011/02/ayn-rand.html
http://en.wikipedia.org/wiki/Objectivism_(Ayn_Rand)
Α.ΡΑΝΤ, "Κοντά στον Ουρανό", εκδ. ΩΚΕΑΝΙΔΑ

Κυριακή, Φεβρουαρίου 05, 2012

Το διεθνές πρόσωπο του λαϊκισμού : Το "Δόγμα του Σοκ".



Με μια πρωτοβουλία των κκ। Ν. Χαραλάμπους και Σ. Ντόβα , μεταφράστηκε πρόσφατα στα ελληνικά το άρθρο του Johan Norberg το οποίο αποτελεί απάντηση στο βιβλίο της Ναόμι Κλάιν, "Το Δόγμα του Σοκ", που υποτίθεται ότι αποκαλύπτει την ανάλγητη φύση του Καπιταλισμού και του κορυφαίου υποστηρικτή του, Μίλτον Φρήντμαν. Παρακάτω μπορείτε να δείτε τόσο τη σύνοψη όσο και ολόκληρο το άρθρο, ενώ σε αυτό το βίντεο συνοψίζονται τα κύρια σημεία της κριτικής του Johan Norberg :



Σύνοψη

Το βιβλίο “Το Δόγμα του Σοκ” της Ναόμι Κλάιν υποτίθεται ότι αποτελεί μια αποκάλυψη της ανάλγητης φύσης του Καπιταλισμού της ελεύθερης αγοράς και του κορυφαίου πρόσφατου υποστηρικτή του, του Μίλτον Φρήντμαν. Η Κλάιν υποστηρίζει ότι ο Καπιταλισμός πάει χέρι-χέρι με την απολυταρχία και τη βαρβαρότητα και ότι δικτάτορες και άλλες μοχθηρές πολιτικές φυσιογνωμίες επωφελούνται από τα “Σοκ” – καταστροφές δηλαδή, φυσικές ή κατασκευασμένες – για να αυξήσουν την εξουσία τους και να εφαρμόσουν αντιδημοφιλείς μεταρρυθμίσεις προς την κατεύθυνση της ελεύθερης αγοράς. Η Κλάιν αναφέρει τη Χιλή υπό το στρατηγό Αουγκούστο Πινοσέτ, τη Βρετανία υπό τη Μάργκαρετ Θάτσερ, την Κίνα κατά τη διάρκεια της κρίσης της πλατείας ΤιενΑνΜεν και το συνεχιζόμενο πόλεμο στο Ιράκ ως παραδείγματα αυτής της διαδικασίας.

Η ανάλυση της Κλάιν είναι απελπιστικά ελαττωματική, ουσιαστικά σε όλα τα επίπεδα. Τα ίδια τα λόγια του Φρήντμαν τον αναδεικνύουν σε υποστηρικτή της Ειρήνης, της Δημοκρατίας και των Ατομικών Δικαιωμάτων. Υποστήριξε ότι οι σταδιακές οικονομικές μεταρρυθμίσεις είναι συχνά προτιμότερες από τις απότομες και ότι οι πολίτες θα πρέπει να είναι πλήρως ενημερωμένοι σχετικά με αυτές, ώστε να προετοιμαστούν καλύτερα εκ των προτέρων. Επιπλέον, ο Φρήντμαν καταδίκασε το καθεστώς Πινοσέτ και αντιτάχθηκε στον πόλεμο του Ιράκ.

Τα ιστορικά παραδείγματα της Κλάιν επίσης καταρρέουν αν εξεταστούν λεπτομερειακά. Για παράδειγμα, η Κλάιν ισχυρίζεται ότι η καταστολή στην Πλατεία Τιεν-Αν-Μεν είχε σκοπό να συντρίψει την αντίθεση στις φιλελεύθερες μεταρρυθμίσεις, όταν στην πραγματικότητα, είχε ως αποτέλεσμα το πάγωμα της απελευθέρωσης για χρόνια. Επίσης υποστηρίζει ότι η Θάτσερ χρησιμοποίησε τον πόλεμο στα Φώκλαντς ως κάλυψη για τις αντιδημοφιλείς οικονομικές της πολιτικές, ενώ στην πραγματικότητα αυτές οι οικονομικές πολιτικές απολάμβαναν ισχυρή λαϊκή στήριξη.

Ούτε με τις ευρύτερες εμπειρικές διαπιστώσεις της η Κλάιν τα καταφέρνει καλύτερα. Οι έρευνες σχετικά με τις πολιτικές και οικονομικές ελευθερίες αποκαλύπτουν ότι τα λιγότερο ελεύθερα πολιτικά καθεστώτα τείνουν να ανθίστανται στην απελευθέρωση των αγορών, ενώ εκείνα τα κράτη με περισσότερες πολιτικές ελευθερίες τείνουν να επιδιώκουν και τις οικονομικές ελευθερίες.


Ολόκληρο το άρθρο εδώ : http://e-rooster.gr/02/2012/3029